Đền Bạch Mã – con ngựa trắng nghìn năm tuổi

banner làm bánh 365 1
Chia sẻ:

Nằm giữa phố Hàng Buồm ngày nay vẫn sừng sững một di tích lịch sử nổi tiếng Hà Nội gắn liền với câu chuyện dời đô của Lý Thái Tổ. Là một ngôi đền có hơn một nghìn năm tuổi, đền Bạch Mã trở thành một trong những di tích kiến trúc nghệ thuật tiêu biểu của thủ đô Hà Nội.

đền bạch mã

Giới thiệu đền Bạch Mã

Đây là một trong tứ Trấn của kinh thành Thăng Long xưa cùng ba ngôi đền nữa là đền Quán Thánh, đền Kim Liên, đền Voi Phục, trong đó đền Bạch Mã trấn giữ phía đông kinh thành.

giới thiệu đền bạch mã

Xưa là phường Hà Khẩu, tổng Hữu Túc, huyện Thọ Xương, phủ Hoài Đức – là cửa sông Tô Lịch thông với sông Hồng – hai dòng sông huyết mạch của Hà Nội cổ. Nay là số 76 phố Hàng Buồm, phường Hàng Buồm, quận Hoàn Kiếm, Hà Nội.

Lịch sử

Đền thờ thần Long Đỗ, hay còn gọi là Tô Lịch giang thần. Huyền thoại kể rằng năm 1010, khi vua Lý Thái Tổ dời đô đến Đại La, ngài đã cho xây dựng đô thành, nhưng thành cứ xây lên rồi lại lở sau đó chợt thấy ngựa trắng từ trong đền đi 1 vòng, đi đến chỗ nào thì để lại dấu chân đến đó, rồi trở lại vào trong đền thì biến mất. Vua liền theo dấu chân ngựa mà đắp thành lũy thì không lở nữa, sau đó vua tôn phong thần Long Đỗ làm “Quốc đô Định bang Thành Hoàng Đại Vương”, và cho gọi tên ngôi đền thờ thần là “Bạch Mã linh từ”.

lịch sử đền bạch mã

Đền được tu bổ lớn vào đời Lê Chính Hòa (1680-1705), đến năm Minh Mệnh thứ 20 (1839) lại được tu bổ thêm: sửa lại đền, dựng riêng văn chỉ, xây Phương đình, qui mô ngày càng rộng rãi, cảnh quan tôn nghiêm, nổi tiếng ở chốn đất thiêng.

Kiến trúc

Đền được xây theo hình chữ “tam” khiến cho ngôi đền trở thành một công trình nghệ thuật kiến trúc hiếm thấy giữa các kiến trúc tín ngưỡng cùng niên đại trên vùng đồng bằng Bắc Bộ.

kiến trúc đền bạch mã

Kiến trúc đền còn lưu lại hiện nay chủ yếu mang phong cách nghệ thuật thời Nguyễn (thế kỷ 19). Nổi bật trong kết cấu kiến trúc của đền là toàn bộ hệ thống khung nhà hoàn toàn bằng gỗ lim.

Hiện đền còn lưu giữ nhiều di vật cổ có giá trị như: bia đá, sắc phong, kiệu thờ, hạc thờ, đôi phỗng,… cùng vô số phi vật thể vô cùng giá trị khác.

Hội đền Bạch Mã

Lễ hội  diễn ra trong hai ngày, từ ngày 12 đến 13 tháng Hai âm lịch hàng năm để tưởng nhớ đến công ơn của thần Long Đỗ với những đóng góp cho đất nước trong quá trình hình thành của Đại Việt.

tham quan đền bạch mã

Ngày 12/02: (Chính hội) Từ sáng sớm, đội rước kiệu khởi hành từ đền Mã Mây đi qua các tuyến phố lớn. Đi đầu là đội múa rồng, sư tử; tiếp đến là đội cờ, trống chiêng, đội kiệu lễ vật và đội kiệu bát cống đền Bạch Mã. Trong đoàn rước còn có mục đồng và mô hình trâu với kích thước bằng trâu thật. Sau lễ tế, mô hình trâu sẽ được rước từ đền đến bờ sông Hồng để làm lễ “hóa” tiến Xuân Ngưu, một nghi thức quan trọng của hội. Sau đó, nhân dân cùng du khách thập phương vào lễ Thánh.

hát văn tại đền bạch mã

Ngày 13/02: Buổi sáng, các cụ ông trong trang phục truyền thống của đội tế nam làm lễ tế Thánh. Buổi chiều, các đội tế nam và dâng hương nữ của các làng lân cận vào lễ Thánh. Trong thời gian diễn ra lễ hội còn có các chương trình vui chơi, giải trí; biểu diễn nghệ thuật dân tộc như: chầu văn, ca trù, chèo, quan họ; trình diễn võ thuật phục vụ nhân dân tại sân khấu ngoài trời và trong phương đình.

Cùng với các giá trị về kiến trúc nghệ thuật, di tích đền Bạch Mã là một nguồn tư liệu quí để nghiên cứu, tìm hiểu về Thăng Long-Hà Nội xưa. Ngôi đền cổ nằm giữa những lô xô mái ngói rêu phong và trở thành một điểm nhấn bức tranh phố cổ Hà Nội.

Đền Bạch Mã – con ngựa trắng nghìn năm tuổi
5 (100%) 1 vote

Tags: , , , ,

Bình luận